Alles over koolhydraten

In onze post over de energiebalans en macronutriënten heb ik al even kort uitgelegd wat koolhydraten zijn en waar ze voor dienen in jouw lichaam. In deze post ga ik wat dieper in op koolhydraten, want er is nog veel meer te vertellen over koolhydraten. Je hebt bijvoorbeeld nog een aantal verschillende koolhydraten waar je onderscheidt in kunt maken. Maar ook ga ik vertellen in welke producten je koolhydraten kunt vinden en of de een nou beter is dan de ander.

Om even je geheugen op te frissen, koolhydraten werken als een brandstof voor het lichaam. Hier haalt je lichaam dus energie uit. Koolhydraten worden snel door je lichaam opgenomen om te gebruiken als brandstof. Dit is nodig voor tijdens het sporten maar ook voor het laten functioneren van je hersenen, organen en andere processen in het lichaam. Maar ook voor rode bloedcellen zijn koolhydraten erg belangrijk. Koolhydraten zijn dus onmisbaar voor het lichaam en deze heb je echt (ja echt) nodig. Naast dat koolhydraten werken als energiebron geven sommige koolhydraten (sacharose en fructose) een zoete smaak aan voeding. Daarnaast bevatten sommige koolhydraten voedingsvezels, deze zijn nodig voor een goede darmwerking en stoelgang.

Soorten koolhydraten

Er is nog onderscheidt te maken in koolhydraten, niet iedere koolhydraat is hetzelfde opgebouwd namelijk. Een koolhydraat bestaat namelijk uit een of meer suikermoleculen, deze heten sachariden. Je kunt koolhydraten indelen in de hoeveelheid sachariden waaruit ze bestaan. Je hebt enkelvoudige koolhydraten, dit zijn monosachariden en disachariden. Daarnaast heb je complexe koolhydraten, hierbij is de structuur complexer. Dit zijn meervoudige koolhydraten en polysachariden.

Als eerste heb je de monosachariden. Deze zijn opgebouwd uit één sacharide. Dit zijn de volgende:

  • Fructose (vruchtensuiker)
  • Glucose
  • Galactose

Vervolgens heb je disachariden. Deze zijn opgebouwd uit twee aan elkaar verboden sachariden. Dit zijn de volgende:

  • Lactose (melksuiker)
  • Maltose
  • Sucrose/sacharose (biet- of rietsuiker)

Tot slot heb je de polysachariden. Deze zijn opgebouwd uit meer dan 9 sachariden. Dit zijn de volgende:

  • Zetmeel
  • Glycogeen
  • Voedingsvezels

Ook kun je nog onderscheid maken tussen verteerbare en onverteerbare koolhydraten. Verteerbare koolhydraten kan het lichaam opnemen en omzetten in energie. Koolhydraten die in de dunne darm worden afgebroken tot monosachariden vallen onder de verteerbare koolhydraten. Onverteerbare koolhydraten zijn voedingsvezels, deze kan het lichaam niet opnemen. Voedingsvezels zijn dus geen energiebron, maar wel heel belangrijk voor de darmfunctie.

Bronnen van koolhydraten

De voornaamste bron van glucose en fructose zijn fruit, fruitsap en bepaalde groenten. Sacharose staat voornamelijk bekend als kristalsuiker en wordt gebruikt om eten en drinken zoeter te maken. Sacharose vind je dus vooral in frisdrank, snoep en koek. Lactose vind je alleen in melk, moedermelk en melkproducten. Belangrijke bronnen van zetmeel zijn brood, rijst, pasta, aardappelen en peulvruchten. Glycogeen is de dierlijke vorm van zetmeel. Voedingsvezels vind je in o.a. in aardappelen, peulvruchten, zilvervliesrijst, volkoren graanproducten en havermout.

Nu je ongeveer weet welke soort koolhydraten er zijn en waar je ze in kunt vinden ga ik je vertellen welke koolhydraten de meest verstandige en gezonde keuze zijn.

Goede bronnen van koolhydraten

  • Volkoren brood en graanproducten (volkoren pasta, havermout, zilvervliesrijst)
  • Aardappelen
  • Fruit
  • Peulvruchten
  • Groente
  • Magere zuivel

Deze bronnen van koolhydraten zijn rijk aan (goede) voedingsstoffen en bevatten ook veel voedingsvezels. Deze zijn goed voor de gezondheid en geven een vullend gevoel.

Minder goede bronnen van koolhydraten

  • Frisdrank
  • Vruchtensap
  • Koek
  • Snoep
  • Chips

Deze bronnen van koolhydraten bevatten nauwelijks of geen voedingsstoffen. Daarnaast bevatten ze vaak ook veel vet waardoor ze hoog zijn in calorieën. Deze bronnen van koolhydraten kun je dus beter laten liggen en dragen niet bij aan de gezondheid. Hopelijk weet je nu wat meer over wat koolhydraten zijn, wat ze doen in jouw lichaam en welke je het beste kunt kiezen. Volgende keer ga ik dieper in op vetten, dus ben je daar benieuwd naar? Hou dan goed onze blog in de gaten!